Ben je als organisator wel een boekingsfee aan het boekingskantoor verschuldigd als er twee headliners niet op komen dagen? Dat is de vraag die speelde in een zaak rondom Revolution. Ruim $ 200k vooruitbetaald en geen van beide artiesten stond op het podium. Wie draait er dan op voor de schade? Rechtbank Overijssel gaf een duidelijk antwoord: in elk geval niet het boekingsbureau, zolang het contract dat zo regelt. Tegelijk laat de rechtbank zien waar de grens ligt. Een agent die de artiestengage onder zich houdt of namens de promotor gaat procederen, kan zich niet achter het contract verschuilen.
Deze zaak is verplichte kost voor iedereen die internationale artiesten boekt of vertegenwoordigt. In dit artikel neem ik je mee door de feiten, het oordeel en de lessen voor de praktijk.
Feiten
Revolution, een evenementenorganisator uit Dubai, boekte in augustus 2023 via een Nederlands boekingsbureau twee Amerikaanse artiesten voor een show op 11 november 2023. Dat gebeurde met een zogenaamde “Artist engagement & performance agreement” die per artiest werd opgeknipt in twee delen:
- Part A: de overeenkomst tussen artiest en promotor (gage, optreden, annulering);
- Part B: de overeenkomst tussen agency en promotor (commissie, aansprakelijkheid, rol als tussenpersoon).
Gages en commissie
De gages bedroegen $ 120.000 en $ 225.000. Het boekingskantoor rekende daarbij met een boekingscommissie van telkens 10%. Revolution betaalde direct 50% van de gage plus de volledige commissie: in totaal $ 207.000. Het bureau zou dat geld, minus commissie, doorbetalen aan de artiesten.
In september 2023 boekte Revolution de tweede artiest óók via een andere partij in Dubai; Braga Concepts Events & Managing LLC. Laten we dit bedrijf voor het gemak “Braga” noemen. Braga betaalde de artiest.
Annulering van het evenement
Begin november werd duidelijk dat de show niet doorging. De reden was praktisch en juicy tegelijk. In willekeurige volgorde en toekenning: De ene artiest was gearresteerd; de andere weigerde na 7 oktober 2023 in het Midden-Oosten op te treden. Het evenement verplaatsen lukte (blijkbaar) niet.
Terugbetaling gages en boekingscommissie
Het bureau betaalde $ 30.000 terug en begon in Californië een procedure tegen de eerste artiest, waarover het Revolution per WhatsApp op de hoogte hield. Die procedure eindigde in een schikking met een geheimhoudingsbeding. Revolution eiste uiteindelijk $ 316.840: de resterende $ 177.000 aan voorschotten en commissies, plus $ 139.840 schadevergoeding.
Oordeel van de rechtbank
In rechtsoverweging 5.1 staat uitgeschreven waar de zaak nou precies om gaat:
“In deze zaak staan de volgende vragen centraal: (i.) moet [gedaagde] de schade die Revolution geleden heeft doordat het evenement niet is doorgegaan vergoeden, (ii.) moet [gedaagde] de aan haar betaalde commissie voor het boeken van de artiesten aan Revolution terugbetalen, en (iii.) is [gedaagde] gehouden de aan haar betaalde gage voor de artiesten aan Revolution terug te betalen. De rechtbank zal deze vragen in het navolgende bespreken.”
De conclusie alvast vooruit: De rechtbank wijst schadevergoeding en terugbetaling van commissie af, maar laat het bureau bewijzen dat het de gages niet hoeft terug te betalen.
Vordering
| Vordering | Bedrag | Oordeel |
|---|---|---|
| Schadevergoeding afgelaste show | $ 139.840 | Afgewezen |
| Terugbetaling commissies | $ 34.500 | Afgewezen |
| Restant voorschot gage artiest 1 | $ 30.000 | Bewijsopdracht aan bureau |
| Voorschot gage artiest 2 | $ 112.500 | Bewijsopdracht aan bureau |
De argumenten daarvoor waren als volgt:
Schade was contractueel uitgesloten
Artikel 11 van Part B bepaalt dat de agency niet aansprakelijk is voor het niet-presteren van de artiest, ‘for whatever reason’, en dat de aansprakelijkheid hoe dan ook beperkt is tot de ontvangen commissie:
“Liability. Agency is not liable for any aspect of the Performance or any breach or failure to preform of Artist, for whatever reason. Promoter acknowledges that Agency is entitled to the Commission, regardless of the Performance or breach of the Artist. In furtherance thereof, Promoter agrees that it will not name or join Agency as a party in any legal proceeding arising out of or related to any act or omission of Artist with respect to part A of this Agreement. Agency’s total liability toward Promoter shall be limited in any event to the amount of the Commission actually received by Agency in relation to the Performance.”
Revolution heeft geen feiten of omstandigheden aangevoerd waaruit volgt dat [gedaagde] – in afwijking van wat partijen zijn overeengekomen – in dit geval wel aansprakelijk is voor de door haar geleden schade. De schadevergoeding wordt daarom afgewezen.
Boekingsfee blijft verschuldigd
Hetzelfde artikel zegt dat de agency recht heeft op commissie “regardless of the Performance or breach of the Artist”. Dat is natuurlijk wel een heel nadelige bepaling. Ontbinding van Part A raakt de commissie dus niet. Het argument dat de commissie onverschuldigd was omdat de artiest ook via Braga was geboekt, faalt: de overeenkomst met het bureau was gewoon de rechtsgrond, en een latere dubbele boeking maakt die niet nietig of vernietigbaar.
Dat is dus best zuur, maar ook wel weer begrijpelijk: werk geleverd, dus loon naar arbeid?
Gage artiest 1: inspanningsplicht via uitleg van de overeenkomst (volgens het Haviltex-arrest)
Het contract verplicht het bureau alleen door te betalen wat het van de artiest terugkrijgt. De rechtbank leest daar redelijkerwijs ook in dat niet-doorbetaalde gage terug moet. Belangrijker: door namens Revolution tegen de artiest te procederen en haar daarover te berichten, mocht Revolution erop vertrouwen dat het bureau zich ook inspande om de gage terug te halen. Het bureau moet Revolution daarom informeren over de financiële uitkomst van de schikking, geheimhoudingsbeding of niet. Het bureau mag nu bewijzen dat het uit die schikking niets ontving voor deze gage.
Haviltex
In rechtsoverweging 5.12 wordt die “Haviltex-maatstaf” toegelicht:
“Wanneer partijen het niet eens zijn over de omvang van hun verplichtingen op basis van de overeenkomst, moet de rechtbank de overeenkomst uitleggen. Het gaat daarbij niet om een zuiver taalkundige uitleg van de bepalingen van de overeenkomst, maar ook om de zin die partijen in de gegeven omstandigheden redelijkerwijs aan de bepalingen mochten toekennen en hetgeen zij ten aanzien daarvan redelijkerwijs van elkaar mochten verwachten (de Haviltex-maatstaf). Voor de uitleg van de inhoud van de verplichtingen van [gedaagde] op basis van de overeenkomst, is dus mede van belang hoe partijen zich tegenover elkaar hebben gedragen en wat zij hebben verklaard, en wat zij redelijkerwijs uit elkaars verklaringen en gedragingen mochten afleiden.”
Gage artiest 2: verrekening moet bewezen worden
Het bureau had deze gage nooit doorbetaald en stelde dat het bedrag met instemming was verrekend met openstaande facturen voor andere shows. Die facturen stonden echter op naam van Elite Music, een tussenpersoon en de ‘instemming’ bestond uit WhatsApp-berichten met diezelfde partij. Het bureau draagt de bewijslast. Het moet aantonen dat op het moment van verrekening een vordering van Revolution bestond en dat de facturen feitelijk Revolution betroffen. Ofwel: dat Elite Music namens Revolution handelde, of dat het bureau daar redelijkerwijs op mocht vertrouwen.
Lessen voor de praktijk
Tips voor promotors
- Lees Part B net zo goed als Part A. Het artiestencontract regelt de show. De agency-voorwaarden bepalen of je je geld terugziet als de show niet doorgaat. Een ‘commission regardless’-clausule plus volledige exoneratie legt het hele no-show-risico bij jou. Let daarmee op, ook als het letterlijk en figuurlijk de ‘kleine lettertjes’ zijn, zoals dit in de zaak van Ronnie Flex tegen Top Notch een argument was.
- Onderhandel over de commissie bij annulering. Bedingen dat commissie terugkomt (of pas verschuldigd wordt) als de show niet doorgaat door toedoen van de artiest, is gebruikelijk en redelijk.
- Betaal voorschotten liefst niet in één keer en niet zonder zekerheid. Werk met een bankagarantie, derdengeldrekening of escrow, of laat het voorschot pas doorbetalen dichtbij de showdatum. En regel dat niet-doorbetaalde gage altijd direct terugkomt. Dat is soms lastig te bewerkstelligen, maar wel relevant door deze zaak.
- Verzeker het no-show-risico. Als de agency niet aansprakelijk is en de artiest in een ander continent zit, is een cancellation- of non-appearance-verzekering vaak het enige echte vangnet. Kost geld, maar levert je ook wat op. Bij sommige artiesten en evenementen is dit relevanter dan elders.
- Boek één artiest via één kanaal. Revolution betaalde twee keer commissie voor dezelfde act en kreeg die bij het bureau niet terug. Check vooraf wie de artiest (exclusief) vertegenwoordigt.
- Laat tussenpersonen niet ongemerkt namens je handelen. Wie een adviseur of manager laat communiceren en afrekenen, loopt het risico dat de wederpartij daar later afspraken op baseert, inclusief verrekeningen. Maak goede afspraken over vertegenwoordiging en volmachten.
Boekingskantoren en agenten; letten jullie op?
- Een goede exoneratie werkt. De rechtbank paste artikel 11 van de overeenkomst onverkort toe. Zorg dat je eigen voorwaarden de no-show van de artiest en de commissie expliciet afdekken. Als daar geen ruimte voor is; onderhandel dan. Als je niet kan onderhandelen; kies dan.
- Geld dat je onder je hebt, is niet altijd van jou. Niet-doorbetaalde gage moet terug, ook als het contract alleen spreekt over bedragen ‘ontvangen van de artiest’. Scherp lezen dus.
- Handelen bepaalt de uitvoering van je contract. Via de Haviltex-maatstaf kunnen berichten en acties na het sluiten van de deal extra verplichtingen opleveren. Wie meldt dat hij ‘namens’ de promotor procedeert, heeft daarna een inspannings- en informatieplicht. De Haviltex-maatstaf komt uit een oud, maar leidinggevend arrest van de Hoge Raad over de uitleg van overeenkomsten. Check daarover dit artikel.
- Een geheimhoudingsovereenkomst of NDA is niet altijd 100% dekkend. Procedeer je (mede) voor rekening van een ander, neem dan in de vaststellingsovereenkomst (“VSO”) een carve-out op voor informatie aan en betaling aan die partij.
- Verreken nooit op basis van alleen een WhatsApp-gesprek met een derde. Leg verrekeningen schriftelijk vast met je échte contractspartij, factureer op de juiste naam en controleer dat de vordering die je verrekent op dat moment al bestaat. En dus ook: weet met wie je van doen hebt. Maak een organogram om overzicht te creëren.
- Geen bewijs = geen zaak. Wie zich op verrekening of een nadere afspraak beroept, moet die bewijzen. Bewaar correspondentie en bevestig afspraken per e-mail. Mondeling besproken? Schriftelijke terugkoppeling.
Voor beide partijen
Een overeenkomst is een goede manier om winst te vergroten en risico’s te beperken. Daar dienen al die opgeschreven situaties voor. Een goed contract kijkt bewust twee stappen vooruit. Dus: wat is de gewenste situatie en wat gebeurt er als daar niet aan is voldaan? Als je die stappen zo specifiek en meetbaar mogelijk opschrijft, door antwoord te geven op de vragen wie, wat, waar, wanneer, hoe en hoeveel, dan kom je een heel eind.
Contracten met agencies verdelen het no-show-risico vaak volledig richting de promotors en rechters houden partijen daaraan. Tegelijk geldt voor boekingsagenten: wie geld van de klant beheert of namens hem optreedt, moet daarover openheid geven en kan zich niet verschuilen achter een geheimhoudingsbeding of een informele WhatsApp-afspraak.
Vragen over annulering van evenementen of boekingscontracten?
Boek je internationale artiesten of vertegenwoordig je ze, en wil je weten hoe jouw contracten dit risico verdelen? Neem gerust contact op.
